زندگی‌نامه

حسن یوسفى اشکوریحسن یوسفی اشکوری در سال ۱۳۲۸ شمسی در اشکور از توابع شهرستان رودسر گیلان متولد شد. پس از آموزش علوم مقدماتی در سال ۱۳۴۰ به عنوان طلبه وارد حوزه علمیه رودسر شد. در سال ۱۳۴۴ به حوزه علمیه قم مهاجرت کرد و تا سال ۱۳۵۷ در آن حوزه به آموزش علوم اسلامی اشتغال داشت. در این دوران دانشهای رایج در حوزه مانند ادبیات، منطق، تفسیر، کلام، فلسفه، اصول و فقه را آموخت. وی افزون بر تحصیل به مطالعه و تحقیق نیز اهتمام کرد و به نویسندگی نیز پرداخت. نخستین مقاله ایشان در سال ۱۳۴۹ در “مجله دانشمند” چاپ شد و تا سال ۱۳۵۷ با آن مجله همکاری کرد. در این دوران نیز با نشریاتی چون “ندای حق” ( تهران )، “طلوع اسلام” (رشت)، ماهنامه “مکتب اسلام” (قم)، سالنامه”معارف جعفری” (قم)، سالنامه “نسل جوان” (قم) و سالنامه “پیام اسلام” (قم) همکاری کرد و مقالاتی در آن نشریات نوشت. دو کتاب نیز از وی چاپ شد که در فهرست آثار خواهد آمد. از سال ۱۳۴۰ همزمان با آغاز نهضت روحانیت به فعالیت­های سیاسی روی آورد و دو بار در سالهای ۱۳۵۳ و ۱۳۵۴ بازداشت شد. 

         پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران، وی در نخستین دوره مجلس شورای اسلامی به عنوان نماینده دو شهرستان شهسوار (تنکابن بعدی) و رامسر برگزیده شد اما پس از پایان مجلس در سال ۱۳۶۳ بیشتر به فعالیتهای فرهنگی و پژوهشی و قلمی روی آورد. از سال ۱۳۶۴ تا ۱۳۶۸ در دانشگاه علامه طباطبایی تهران به تدریس تاریخ اسلام و معارف اسلامی اشتغال داشت ولی پس از سخنرانی در مجلس ختم زنده­یاد دکتر کاظم سامی در سال ۱۳۶۷ از تدریس در دانشگاه منع گردید.
       از سال ۱۳۶۳ تا ۱۳۶۹ به عنوان دبیر هیأت تحریریه شرکت سهامی انتشار فعالیت کرد. از سال ۱۳۶۴ تا کنون به عنوان نویسنده با مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی همکاری دارد و ده­ها مقاله در مجلدات آن مجموعه نگاشته است. از سال ۱۳۶۹ به دعوت مدیریت دایره المعارف تشیع به عنوان ویراستار و نویسنده به آن مرکز علمی پیوست و این همکاری تا سال ۱۳۷۷ ادامه پیدا کرد. از سال ۱۳۶۷ تا ۱۳۷۰ پنج شماره گاهنامه ” احیاء” را با همکاری برخی هم فکران منتشر کرد.
      از سال ۱۳۷۱ به عنوان عضو هیأت تحریریه و عضو شورای سردبیری مجله ایران فردا و نویسنده، با مدیریت مهندس عزت­الله سحابی، با آن مجله همکاری کرد که تا توقیف آن مجله در سال ۱۳۷۹ ادامه یافت. افزون بر آنها در طول سه دهه اخیر، با نشریات و روزنامه­های مختلف و دانشنامه های متعدد همکاری علمی و قلمی داشته است که از جمله آنها میتوان به دو روزنامه کیهان و اطلاعات (در دهه شصت)، “جامعه”، “توس” ( چاپ مشهد و تهران)، “نشاط”، “خرداد”، ” صبح امروز”، “مناطق آزاد”، هفته نامه “آبان”، هفته نامه “مبین”، “پیام هاجر”،”هاتف” (گیلان)، “امید زنجان”(زنجان)، “پیام هامون” (مشهد)، “عصر آزادگان”، “”هم میهن، “شرق”، “کارگزاران”، “اعتماد”، “آفتاب یزد”، مجله “مدرسه”، مجله “آیین”، دانشنامه “قرآن”، و فرهنگ آثار اشاره کرد. در عین حال  کار اصلی وی همان همکاری علمی و پژوهشی مستمر با دایره المعارف بزرگ اسلامی است.

      در طول سه دهه وی در محافل مختلف سیاسی و دانشگاهی به ایراد سخنرانی پرداخته و درباره موضوعات گوناگون سخن گفته است. نیز وی بارها به دعوت محافل مختلف ایرانی و غیر ایرانی به برخی کشورهای اروپایی و امریکا سفر کرده و در کنفرانسهای مختلف در باب موضوعات دینی و اجتماعی به ایراد سخن پرداخته است. از جمله آنها شرکت در کنفرانس برلین بود که در آوریل ۲۰۰۰ / فروردین ماه ۱۳۷۹ رخ داد. در پی انجام سه روزه این کنفرانس، که جنجال سیاسی و تبلیغاتی گسترده در ایران و جهان به دنبال داشت، یوسفی اشکوری به همراه چند تن دیگر از سخنرانان ایرانی کنفرانس دستگیر و در دادگاه ویژه روحانیت تهران محاکمه و در دادگاه اول به اعدام  محکوم شد ولی پس از نقض آن حکم در دادگاه دوم به هفت سال حبس محکوم شد. وی پس از گذراندن کمتر از پنج سال از دوران محکومیت در بهمن ماه ۱۳۸۳ . از زندان آزاد شد. 

        اتهام وی در دادگاه ارتداد بود و استناد قاضیان نیز به گفته ها و عقاید ایشان مبنی بر تغییر پذیری احکام اجتماعی اسلام و از جمله آزادی حجاب زنان مسلمان بود. وی از آغاز تحت تأثیر آموزه­های نواندیشان مسلمان به ویژه اقبال لاهوری، مهندس بازرگان، آیت الله طالقانی و بیش از همه دکتر علی شریعتی بوده است. او در سال ۱۳۷۶ ” دفتر پزوهشهای فرهنگی دکتر علی شریعتی” با همکاری چندی از همفکران تأسیس کرد و از آن زمان تا کنون به عنوان مسئول دفتر فعالیت می­کند، نیز وی در تأسیس «بنیاد فرهنگی مهندس مهدیبازرگان» همکاری داشته است. ‌‌‌
       در یک دهه اخیر برخی مقالات ایشان در نشریات مختلف خارجی (انگلیسی، آلمانی، فرانسوی و عربی)، چاپ شده است.
   در سال ۲۰۰۶ / ۱۳۸۵ کتابی تحت عنوان  Islam and democracy in Iran/ Eshkevari and the quest for reform          
به قلم و همت دکتر زیبا میرحسینی و ریچارد تپر به زبان انگلیسی در لندن انتشار یافته که شامل زندگینامه تحلیلی و فکری وگزیده­ای از افکار و مقالات ایشان است.